استفتائات (طبقه بندی موضوعی:احکام خرید و فروش)
- در شرکت «بازاریابان ایرانزمین (بیز)» بازاریابی شبکهای طبق مقررات و مجوز وزارت صمت انجام میشود. بازاریاب با فروش واقعی محصولات به مشتری فعالیت میکند و از فروش شخصی خود پورسانت میگیرد. همچنین در صورت تشکیل شبکه، از فروش واقعی بازاریابان زیرمجموعه در چند نسل پورسانت و پاداش دریافت میکند. پرداخت پورسانت صرفاً بابت جذب افراد نیست و خرید اجباری برای عضویت وجود ندارد. در برخی رتبهها نیز کسب پاداش منوط به رسیدن حجم فروش شبکه به حد مشخص و رعایت حداقل تعادل فروش در دو شاخه است. با توجه به این شرایط، آیا اصل فعالیت در این شرکت و دریافت پورسانت از فروش شخصی و فروش واقعی زیرمجموعهها، از نظر شرعی جایز است؟ آیا وجود شرط چندسطحی بودن پورسانت و شرط تعادل دو شاخه، موجب اشکال شرعی در معامله یا درآمد حاصل میشود؟
- در رابطه با سؤال fa12114 قصدی جز خرید و فروش ارز ندارم. تاکید میکنم که او گاهی ارزی از صرافی خرید و فروش نمیکند. صرفا با توجه به قیمت موقع خرید و قیمت موقع فروش اگر من سود کرده باشم پولی از خودش به من میدهد و اگر من ضرر کرده باشم مقداری از پول من را برای خودش برمیدارد. آیا من تکلیفی دارم که بگویم حتما باید به صرافی بروی و ارز خریدوفروش کنی؟ آیا اصلا به من ارتباطی دارد که او چه کار میکند؟
- در رابطه با نقد و نسیه فروشی. مثال من 500 تومن پول لازم دارم و ماشین خودم رو 500 تومن نقد میفروشم به طرف مقابل و حالا چون میخواهم پیاده نباشم مجددا همون ماشین خودم رو از طرف مقابل میخرم به صورت نسیه چکی حالا یا ماه به ماه یا راس مثلاً 6 ماهه، ولی از اونجایی که طرف مقابل داره اقساطی باهام راه میاد باهاش توافق میکنیم که مثلاً 20 درصد بالاتر ماشین رو بردارم از قیمت فعلی، و مثلاً قیمت ماشین برا من در میاد 600 تومن و من اون 20 درصد بالاتر رو که میشه 100 تومن رو 5 تا چک ماهیانه بهش میدم و چک ماه ششم هم 500 تومن اصل مبلغ رو میدم . خواستم بدونم مشکل داره این مدل معامله یا خیر؟
- من یک معامله خاصی با واسطه به شرح زیر انجام میدهم: گاهی برخی ارزها را میخرم و بعد چند روز یا ساعت انها را میفروشم و به اصطلاح نوسانگیری میکنم، مسئله اصلی این است که من فردی را مامور کردهام که برود و فلان مقدار ارز بخرد و چند ساعت بعد بفروشد و دستمزد مستقل خودش را به ازای هر معامله میگیرد. اما مسئله اینجاست که من اطلاع دارم که گاهی چون خودش فکر میکند که خرید و فروش من به ضرر من منجر خواهد شد دیگر به صرافی نمیرود و وقتی میگویم ارزها را بفروش مابه التفاوت را از پول خودش محاسبه میکند و با من تسویه میکند، با اینکار اگر من ضرر کنم دیگر صرافی سود نمیکند و خود این واسطه سود میکند. قصد من واقعا خرید و فروش از صرافی است اما او گاهی اینکار را میکند که نتیجه کارهای او برای من یکسان است. آیا من مسئولیتی در مورد نحوه انجام کار او دارم و اصلاً به من ارتباطی دارد؟ حکم این معامله چگونه است؟
- نظر آیت الله در مورد بازار جهانی طلا که روی بالا و پایین شدن قیمت سود میشه و هیچ طلای فیزیکی در کار نیست میفرمایید؟
- معاملات اهرم دار مثل معاملات سلم است یعنی من جنسی را می خرم و تا قبل از اینکه جنس به دستم برسد آن را به دیگری می فروشم. در این صورت معامله سالم است؟ البته این نوع معامله بین تجار رایج است
- سلام و ادب از کسی کالایی را خریدهام که معیوب بوده بعد چند وقت (۵ ماه) به او مرجوع کردم. الآن فروشنده باید همان مبلغی را که من دادم به من پس بدهد یا قیمت امروز اون کالا را؟
- در بازار فارکس قبض طلا ممکن نیست ولی مقدار و قیمت و اختیار معامله کننده صحیح و واقعی است. حکم شرعی خرید و فروش طلا در بازار فارکس چیست؟
- من فروشگاه اینترنتی دارم 1. گاهی بعضی از فروشها بعد از ارسال به دلایل متعدد لغو میشوند. یعنی هزینه کالا و ارسال پرداخت شده است و هنگام لغو هزینه ارسال را کسر میکنم و مبلغ را واریز میکنم. اگر هزینه ارسال واقعی بیشتر از هزینه دریافت شده باشد، هنگام لغو سفارش کدام عدد را در نظر بگیرم. چون هزینه ارسال دریافتی وقتی کمتر میشود از سود فروش کالا کسر میکنم. هنگام لغو سفارش سود فروش کالا وجود ندارد. 2. گاهی پس از ارسال سفارشات به صورت پستی چون سایت به صورت خودکار عمل می کند گاهی اتفاق میافتد که هزینه ارسال دریافتی از هزینه واقعی بیشتر می شود از 1000 تومان تا گاهی 40 هزار تومان. چون عملاً امکان بازپرداخت گاهی وجود ندارد یا گیرنده آن را نمیپذیرد. میتوان به عنوان رد مظالم در نظر گرفت یا این مبلغ در حساب من حلال است؟
- آیا فردی که به دلیل نیاز و اضطرار ناچار به گرفتن وامِ همراه با سود و پرداخت ربا میشود، مرتکب عمل حرام شده است؟
- چند نفر از ورثه، ملک مشاع موروثی را طی یک قرارداد واحد فروختهاند و شرط شده که در صورت عدم پرداخت چکهای ثمن، معامله فسخ میگردد، و از لفظ انفساخ استفاده نشده است. پس از برگشت یا عدم ثبت برخی چکها، برخی فروشندگان با ارسال اظهارنامه، فسخ معامله را اعلام کردهاند؛ اما یکی از ورثه از فسخ صرفنظر نموده و سهم خود را رسماً به خریدار منتقل کرده است. همچنین درخواست رسیدگی و تأیید فسخ نزد داور یا قاضی تحکیم، چند سال پس از اظهارنامه فسخ مطرح شده است. ۱. آیا انتقال رسمی سهم مال مشاعی توسط یکی از فروشندگان، با وجود آگاهی از تحقق حق فسخ، شرعاً به منزله تنفیذ معامله و اسقاط حق فسخ محسوب میشود؟ ۲. آیا سایر فروشندگان پس از چنین اقدامی میتوانند فسخ کل معامله (قرارداد مبایعهنامه) را مطالبه کنند؟ ۳. آیا فاصله چندساله بین اعلام فسخ از طریق اظهارنامه و طرح دعوا نزد داور یا قاضی تحکیم، همراه با اقدام برخی فروشندگان در اجرای معامله و رجوع به مشتری جهت دریافت الباقی ثمن، در بقای حق فسخ یا اثبات یا اسقاط آن تأثیر شرعی دارد؟
- در کار خرید حواله خودرو و تکمیل وجه آن هستم. هر وقت ماشین بیاید، خود ماشین را میفروشم و سودی نصیبم میشود. علی رغم اینکه شرکت سازنده قید کرده انتقال حواله به صورت وکالتی ممنوع است؛ ولی برای قانونی بودن کار، در دفترخانه بینمان قولنامه، وکالت نامه و اقرار نامه تنظیم میشود. آیا این درامد حلال است یا حرام و یا شبهه ناک؟
- اگر فردی در خرید ملک و زمین برای صاحب ملک تلاش کند و دنبال منفعت وی باشد؛ ولی در آخر قیمت رو بالاتر بگه تاسود خودش رو برداره این پول حرام است؟ مثلاً ۴۰میلیارد ارزش یه ویلا است فرد قیمت تمام شده رو ۴۳ میلیارد بگه و به عنوان دستمزد و کار املاکیکردن ۳ میلیارد بردارد؟
- ۱. شخصی فروشگاه اینترنتی دارد به این صورت که پس از ثبت سفارش مشتری کالا را تهیه کرده و برای مشتری ارسال میکند، قبل از گرانشدن اجناس مشتری از داخل سایت کالا را خریده بعد از خرید مشتری تا بایع اقدام به تهیه کالا کند قیمت کالا بالاتر رفته به گونهای که قیمت تمام شده برای بایع بالاتر از قیمتی که از مشتری اخذ کرده شده، آیا بایع حق فسخ معامله را دارد؟ ۲. در صورتی که بایع کالا را از قبل داشته باشد چطور؟ ۳. راهکار در این موارد چیست قبل از خرید و فروش و یا بعد آن و قبل از تحویل کالا بفهمد جنس افزایش قیمت یافته؟
- من مقداری مواد اولیه برای کار بافتنی، یک ماه پیش به قیمت کیلویی ۲۳۰ تومان خریداری کردم ولی الان کیلویی ۴۸۰ تومان باید خرید کنم. حالا من این کارهایی را که با نخ ۲۳۰ تومان بافتم را الان با چه قیمتی بفروشم؟
- سهمی از ملکی به من ارث رسیده بود. چند سال پیش آن را فروختیم. آن موقع گفته میشد این ملک مصادرهای است. این ملک سند داشت ولی خودمون نرفتیم دقیق جستجو کنیم که آیا مصادره هست یا نه. آیا پولی که بابت فروش ملک دریافت کردیم حلال است.
- حکم خرید فروش و تولید تریاک چیست؟
- من فارکس طلا کار می کنم و مثلا سرمایهام ۱۰۰۰ دلار هست الان وقتی میخواهم معامله کنم تنظیم میکنم روی 0.27 درصد سرمایهام؛ ولی حین معامله دقیقاً نمیدونم که 0.27 درصد سرمایهام چقدر است یعنی نمیتوانم تو ذهنم بیارم که فلان مبلغ میشود و بر همان مبلغ قصد کنم ولی مشخص است که 0.27 درصد سرمایهام فلان قدر است . از طرفی دیگر می دانم که طلا میخرم ولی به صورت دقیق و مشخص و معیننمی دانم که چه میزان طلا میشود . ولی می دانم که به میزان 0.27 درصد سرمایهام طلا می خرم و قیمت طلا را می بینم و می بینم که روی قیمت مثلاً 2000 دارم معامله می کنم. ولی میزان دقیق طلا را نمیدانم. آیا این معاملات من صحیح است یا خیر؟
- حکم خرید فروش تولید سیگار چیست؟
- آیا در صورتی که مالکی، اذن به انتفاع در ملک خود را شفاها به شخصی واگذار کند و چند سالی در اختیار آن شخص باشد و مراجعه ای به او نشود حق مالکیت مالک ساقط میشود؟ و اصولاً حق با گذر زمان مخدوش میگردد؟ شهادت شهودی که در حین انجام معاملهای حاضر نبوده باشند و اعلام کنند فقط شایعاتی را در این باب شنیدهاند مطابق شرع بین چگونه است ؟
- نظر به اینکه اینجانب قصد فروش ملکی را با شرایط ذیل دارم خواهشمند است مقرر فرمایید که آیا انجام معامله یاد شده با شرایط مقرر مخالفتی با شرع انور دارد یا خیر؟ 1- هر دو طرف معامله بر سر ثمن توافق نموده ایم 2- معامله نسیه و پرداخت ثمن به صورت اقساط ماهانه و در دوره سه ساله باشد 3- مورد معامله در رهن فروشنده باشد. 4- در صورت عدم پرداخت هریک از اقساط ثمن معامله در تاریخ معین شده برای پرداخت، کل ثمن معامله حال شود و خریدار باید ظرف 90 روز تمام ثمن معامله را پرداخت کند. در غیر اینصورت فروشنده وکیل است که ملک را به فروش رساند و از حاصل فروش مبلغ باقیمانده از ثمن را بردارد و اگر حاصل فروش کمتر از قیمت معامله و یا الباقی ثمن شد خریدار می بایست مابه التفاوت آن را به فروشنده پرداخت کند. 5- جهت تضمین انجام تعهدات هر دو طرف، مبلغی به عنوان وجه التزام تعیین گردد
- حکم شغل طلاسازی و طلافروشی چیست؟
- در تجارت مفهومی داریم با عنوان "ارزش منصفانه بازار" یا “Fair Market Value (FMV)” که قیمت یک دارایی اعم از "کالا" یا "خدمت" هست و در بازار آزاد به فروش میرسد. این قیمت با فرایندی که در ادامه شرح داده می شود، تعیین میشود: این قیمت با فرض وجود خریدار و فروشنده آگاه و مایل، و نه تحت اجبار، و با در نظر گرفتن اطلاعات معقول هر دو در مورد دارایی، تعیین میشود. این ارزشگذاری اغلب با استفاده از روشهایی مانند تحلیل مقایسه ای بازار (مقایسه با دارایی که قیمت اون مشخصه)، رویکرد درآمد (تعیین قیمت بر اساس عایدی اون در آینده) یا رویکرد هزینه (تعیین قیمت بر اساس میزان هزینه برای تولید مجدد اون) انجام میشود و عوامل کلیدی آن عبارتند از شرایط فعلی بازار، عرضه/تقاضا، موقعیت مکانی و شرایط فعلی دارایی. سوالات مربوط به این موضوع عبارت اند از: 1- آیا این فرایند با تمامی شرایط گفته شده از نظر شرعی مورد تایید می باشد؟ 2- اگر یکی از طرفین برای یک دارایی قیمتی بالاتر از FMV پیشنهاد دهد و طرف دوم هم از خوف تبعاتی که رد کردن این پیشنهاد خواهد داشت (مثلا تحت تاثیر قرار گرفتن سایر همکاری های جاری یا آتی) آن را قبول کند؛ شرعا صحیح است؟ اطلاع داشتن یا نداشتن طرف اول از اجبار طرف دوم تاثیری در شرعی بودن معامله خواهد داشت؟ 3- اگر یکی از طرفین هزینه یک دارایی را بالاتر از FMV اعلام کند و شروطی بگذارد که طرف دوم را مجبور به انجام معامله بشود (زیان معامله با شروط جدید کمتر از رد معامله باشد) شرعا صحیح است؟ 4- در گذشته معامله ای با نرخی به صورت فاحش متفاوت از FMV (مثلا بیش از 2 برابر از FMV و یا کمتر از نصف FMV) انجام شده است. بعد از گذشت زمان (مثلا 3 سال) طرفین متوجه این موضوع شده اند. حکم این معامله چیست؟ طرف زیان دیده شرعا مجاز است معامله را یک طرفه فسخ کند؟ لازم به ذکر است قرارداد در حوزه تقسیم سهام بنیان گذاران یک شرکت می باشد. 5- اگر یکی از طرفین با استفاده از موقعیت و قدرتش، با چانه زنی قیمت بالاتری از FMV مطالبه کند، معامله صحیح است؟ 6- اگر بازار از حالت تعادل خارج شود (مثلا عرضه به صورت ناگهانی قطع شود، یا دسترسی به عرضه کننده بسیار دشوار شود)؛ بالا بردن هزینه با وجود رضایت متقاضی (بابت اینکه جایگزین دیگری وجود ندارد) شرعا صحیح است؟
- آیا خرید و فروش پول حرام است؟
- فردی مقداری طلای ساخته ویاشمش داردمی خواهدطبق یکی ازعقودشرعی یکساله به دیگری بدهدکه هم ماهانه سودداشته باشدوهم بعدیکسال هم وزن طلایش راازطرف بگیردچه راهکاری معرفی می فرماییدکه اشکال شرعی مثل ربا رانداشته باشد.
- فروش انگور به کسی که میدانیم میخواهد با آن شراب درست کند، چه حکمی دارد؟
- حکم فروش انگور به مسلمانی که مطمئن هستی میخواهد با آن مشروب الکلی درست کند و بفروشد چیست؟
- برای خرید و فروش ارزهای مختلف من فردی را واسطه قراردادهام و به صورت زیر معامله انجام میدهم: به فردی میگویم برود و صد میلیون تومان ین ژاپن خریداری کند و چند ساعت بعد آن را بفروشد، او با پول خودش ارزها را خریداری میکند. اگر معامله منجر به سود شود، سود را به من میدهد و اگر ضرر کند، من ضرر او را به او میدهم. در نهایت او دستمزد ثابتش را از من میگیرد. این معامله با واسطه مشکلی نداره؟
- وقتی مشتری درخواست انجام کار دارد داخل سایت شرکتمون آگهی میگذارد سپس این آگهی به پنج نفر از متخصصین شرکت ارسال میشود مشتری مقدار دستمزد، امتیازات، ظاهر و... متخصصین را دیده و هر کدام را خواست انتخاب میکند. بنده چهار سال است که استخدام این شرکت هستم هر سال دو سه بار ۵ستاره به خودم دادم(با سیمکارت دوستانم) تا امتیازم بالا باشه ۲۰۰کار انجام شده دارم ۵۰بار پنج ستاره گرفتم ده بارشو خودم پنج ستاره دادم (۱۵۰نفر هم امتیازی ندادند) بنده توبه کردم آیا مدیون سایر متخصصین هستم ؟و یک مشتری ثابت دارم باید قطع همکاری کنم ؟
- حکم خرید قالیچه ای که در آن تصویر زنی به صورت بدحجاب یا با عشوه و ناز یا همراه آلات موسیقی یا مانند تنبور نقش بسته است، برای نصب در خانه یا مغازه چیست؟
- من برنامه نویس و سازنده نرم افزار و بازی های کامپیوتری هستم. آیا طراحی و فروش نرمافزار هایی که متناسب با فرهنگ ما نیست (مثل برنامه ها و نرمافزارهای لاتاری) و فروش آن به غیر مسلمانان و ارائه آن در کشور های غیر مسلمان اشکال دارد؟
- خرید و فروش موارد محترقه برای چهارشنبه سوری که نوعی مراسم قدیمی است، چه حکمی دارد؟
- شخصی حدود 15 سال پیش در اثر جهالت جوانی با یک گاو شیری که متعلق به مادربزرگش بوده است، آمیزش کرده و آن گاو هم در همان ایام فروحته شده است. اکنون تصمیم به توبه گرفته است. آیا وظیفه دیگری غیر از توبه هم دارد؟
- آیا از نظر شرعی پورسانت گرفتن در ازای تبلیغ و فروش محصول مشکل شرعی دارد؟
- آیا درآمد کاشت ناخن اشکال دارد؟
- طی یک قرارداد، کسی متعهد شده بود ظرف یک سال برایم خانه ای بسازد و در عوض قرار بود من هم ماهانه مبلغی به او بدهم. وی طی هشت ماه گذشته هیچ کاری انجام نداده. آیا لازم است من تا پایان سال، این مبلغ ماهانه را به او بدهم؟
- شخص ب می خواهد برای شخص الف کاری را انجام دهد. خود فرد الف عنوان می کند هر چقدر هم هزینه اش باشد پرداخت می کند و من هم در اینجا رابط هستم بین هر دو نفر. حال می خواستم بدانم اگر مقداری از این مبلغ که با رضایت فرد الف پرداخت شده به من برسد از نظر شرعی اشکالی دارد یا خیر؟
- آیا "خبر" مالیت دارد و قابل خرید و فروش است؟
- مجرمین مواد مخدر در مواردی به جریمه نقدی محکوم می شوند این جریمه ها در بودجه بیت المال وارد می شود. سوال این است که پول به دست آمده از حرام، با ریخته شدن به بیت المال یا دادن خمس، حلال می شود یا نه؟
- یک نفر به نمایندگی از عده ای از یکی از فروشگاهها کالاهایی خریداری کرده است. بر اساس قرعه کشی جایزهای به این خریدار تعلق گرفته است. این جایزه به چه کسی تعلق میگیرد؟
- آیا به نظر شما شرعا شوهرم حق راضی بودن و یا نبودن در مورد خرج کردن پولی که من به دست آوردم دارد؟
- آیا معامله کردن جواهرات بدلی حرام است یا حلال؟
- درآمد حاصل از کاشت مژه چه حکمی دارد؟
- حکم پیداکردن و یا خرید و فروش اشیاء عتیقه و یا گنج در افغانستان چیست؟
- آیا فروش کلیه (اعضاء بدن) جایز است؟
- آیا معامله سهام شرکتهای سهامی که در بورس تهران معامله میشوند، مصداق بیع است؟ در چه صورتی این معاملات غرری خواهند بود؟
- فروش آزاد آرد دولتی توسط نانوایی ها چه حکمی دارد؟ در آن صورت آیا خرید و خوردن نان حاصل از آرد مذکور توسط مشتری جایز خواهد بود؟
- به عنوان حسابدار مشغول کار هستم. در یکی از معاملات، مقداری جنس فروختم و قیمت فروخته شده و مقدار کالای فروخته شده را فاکتور کردم و پول آن را از مشتری گرفتم، بعد از محاسبه فاکتور ها متوجه شدم که در جمع آن اشتباه کرده و پول کمتری از قیمت اصلی، از مشتری گرفته ام. این مطلب را به مسئول شرکت نگفته ام، آیا نسبت به آن مبلغ ضامن هستم؟
- خرید و فروش خانه های بدون سند و ساخت و ساز بدون جواز شهرداری چه حکمی دارد؟
- ما باغ انگور داریم که هر سال آن را تبدیل به کشمش می کردیم و زکات آن را می دادیم اما این بار باغ ما را اجاره کردند یعنی بدون آن که انگور را بچینیم، انگور را روی درختش اجاره دادیم. آیا زکات به عهده اجاره کننده است؟