باسمه تعالی

در اصطلاح فقهی به غیرمسلمانان کافر گفته می‌شود. آنان که برخی از ایشان مشرک* هستند، به چند گروه تقسیم می شوند:

گروه اول: «اهل کتاب» که به یک کتاب آسمانی اعتقاد دارند. این گروه خود به دو دسته تقسیم می‌شوند:

1. کسانی که انتسابشان به یک کتاب آسمانی برای فقهای ما محرز است** مانند مسیحیان و یهودیان. این دسته پاک هستند.

2. کسانی که خودشان را معتقد به یک کتاب آسمانی می‌دانند؛ هرچند انتسابشان به یک کتاب آسمانی برای فقهای ما محرز نیست مانند زرتشتیان. این دسته نیز پاک هستند.

گروه دوم: «در حکم اهل کتاب» که نه انتسابشان به یک کتاب آسمانی برای فقهای ما محرز است و نه خود آنها، خودشان را معتقد به یک کتاب آسمانی می دانند ولی به یک نبی الاهی اعتقاد دارند. این گروه در نظر فقها در مسألۀ طهارت و نجاست بدن در حکم اهل کتاب هستند و پاک محسوب می شوند مانند صبی ها که خود را پیرو حضرت یحیی ـ علیه السلام ـ می شمارند.

گروه سوم: سایر کفار و مشرکین که اینان، بنا بر نظر مشهور، نجس هستند؛ ولی ظاهراً دلیلی بر نجاست ذاتی وی وجود ندارد و آنچه وارد شده است، مربوط به نجاست معنوی اوست.

مسئله 122 از رساله معظم‌له: به نظر مشهور: کافر، یعنی کسی که منکر خدا است، یا برای خدا شریک قرار می‏دهد، یا پیغمبری حضرت خاتم الانبیاء محمّد بن عبد اللَّه صلی اللَّه علیه و آله و سلم را قبول ندارد، و نیز کسی که ضروری دین، یعنی چیزی را که مثل نماز و روزه مسلمانان جزء دین اسلام می‏دانند، منکر شود؛ چنانچه بداند آن چیز ضروری دین است و انکار آن به انکار خدا یا توحید یا نبوّت برگردد، چه مرتد باشد چه کافر اصلی، نجس است؛ ولی ظاهراً دلیلی بر نجاست ذاتی وی وجود ندارد و آنچه وارد شده است، مربوط به نجاست معنوی اوست؛ البته دلایلی بر نجاست ذاتی کفار اهل کتاب هست، ولی این دلایل مواجه با معارضاتی است که باعث شده بسیاری به طهارت اهل کتاب فتوا دهند.

* مشرک کسی است که علاوه بر اعتقاد به خدا، چیز دیگری را به عنوان خدا یا دستیار خدا باور داشته باشد.

** فرقۀ «اهل حق» اگر به الوهیت علی بن ابی طالب علیه السلام معتقد باشند، در زمرۀ مشرکان هستند؛ و گرنه جزء شیعیان شمرده می‌شوند.